HABER MERKEZİ – Son dönemde ülkemizde de gündemde olan 16 yaş altına sosyal medya yasağı, Avusturalya ve Fransa gibi ülkelerin aldığı kararlar sonrasında yayılmaya devam ediyor. Avrupa genelinde çocuklar ve gençlerin sosyal medya kullanımına yönelik kısıtlamalar hız kazanıyor. Son olarak Çekya Başbakanı Andrej Babis, sosyal medyanın çocuklar için “son derece zararlı” olduğunu belirterek yasak fikrine destek verdi. Çek hükümeti, bu yıl içinde 16 yaş altına yönelik bir sosyal medya yasağını ciddi şekilde değerlendirmeye başladı.
Ayrıca bu hafta başında İspanya Başbakanı Pedro Sánchez de benzer bir adım atacaklarını açıkladı. Dubai’de yaptığı konuşmada, çocukları “dijital vahşi batıdan korumak” istediklerini söyleyen Sánchez, ülkesinin bu konuda beş Avrupa ülkesiyle birlikte yeni bir ittifaka katıldığını duyurdu. Her ne kadar bu ülkelerin isimleri açıklanmasa da, Avrupa’da bu yönde adım atmaya hazırlanan ülke sayısının çok daha fazla olduğu görülüyor.
16 YAŞ ALTINA SOSYAL MEDYA YASAĞI GELİYOR
Diğer taraftan Türkiye ve Yunanistan da son günlerde yasağa yönelik adımlar attıklarını duyuran ülkeler arasında yer alıyor. Fransa’da ise alt meclis, 15 yaş altını hedefleyen yasa tasarısını onayladı ve düzenleme şu anda Senato’nun gündeminde. Almanya Dijitalleşme Bakanı Karsten Wildberger, yaş sınırının “fazlasıyla haklı” olduğunu söylerken, Avusturya hükümeti 14 yaş altı için bir yasak planlıyor. İrlanda ise benzer düzenlemeleri kademeli olarak hayata geçirmeyi hedefliyor.
Polonya’da yeni bir yasa taslağı hazırlanırken, Portekiz’de ebeveyn iznine dayalı bir sistem tartışılıyor. İngiltere’de de 16 yaş altına yasak getirilmesi destekleniyor. Norveç ve Danimarka da benzer düzenlemeler üzerinde çalışıyor. Avrupa Birliği ise, tüm üye ülkeleri kapsayacak ortak bir yaş sınırı uygulamasını masaya yatırmış durumda. Hollanda hükümeti de bu fikre sıcak bakıyor.
Bu global dalganın fitilini ateşleyen gelişme ise Avustralya oldu. Ülkede Aralık ayından itibaren TikTok, Instagram, X, YouTube, Snapchat, Reddit ve Twitch gibi platformlar 16 yaş altı kullanıcılar için yasaklandı.
Uzmanlara göre çocuklarda sosyal medya bağımlılığı; yalnızlık, depresyon, kaygı bozuklukları, dikkat sorunları, beden algısı problemleri ve uyku bozukluklarıyla doğrudan bağlantılı. Siber zorbalık da düzenleyicilerin en çok endişe duyduğu konular arasında yer alıyor. Amerikan Pediatri Akademisi’nin son raporu ise uzun süreli dijital medya kullanımının dil gelişiminde gerilemeye, öfke sorunlarına, bilişsel zayıflamaya ve hatta tip 2 diyabet riskine yol açabileceğini ortaya koyuyor.
Bu gelişmeler, başta Meta olmak üzere Amerikan teknoloji devlerini rahatsız etmiş durumda. Instagram’ın sahibi olan Meta, Avustralya’daki yasağın yeniden değerlendirilmesini talep etmişti.
Tüm bu gelişmeler, Avrupa’nın çocukların dijital güvenliği konusunda daha merkezi ve sert bir politika dönemine girdiğini gösteriyor. Önümüzdeki yıllarda sosyal medya kullanımının, kıta genelinde çok daha sıkı kurallara bağlanması bekleniyor.
