MİLLİYET.COM.TR / İran, cuma günü yaptığı açıklamada Hürmüz Boğazı’nın ateşkes dönemi boyunca askeri gemiler dışında açık kalacağını bildirmişti. Bu açıklamanın ardından İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, cumartesi sabahı yaptığı açıklamada ABD ve İsrail’in “yalanlar” yoluyla hedeflerine ulaşamadığını ifade etti ve boğazdan geçişlerin İran’ın iznine tabi olacağını vurguladı.
İRAN’DAN HÜRMÜZ KURALLARI
Kalibaf, ABD’nin baskı ve abluka politikalarının devam etmesi durumunda, Hürmüz Boğazı’nın güvenliğinin tehlikeye girebileceğine dikkat çekti. “Abluka sürerse, Hürmüz Boğazı açık kalmayacaktır” diyerek, deniz trafiğinin İran denetimi altında düzenleneceğini belirtti.
Boğazdan geçişlerin belirlenen güzergahlar üzerinden ve İran’ın iznine bağlı olarak gerçekleştirileceğini ifade eden Kalibaf, bu durumun dünya üzerindeki en kritik deniz ticaret yollarından birindeki kontrolün daha da sıkılaştırılacağına işaret etti.
“Boğazın açık mı kapalı mı kalacağı ve buna ilişkin kurallar, medyada oluşturulan algılarla değil, sahadaki gelişmelerle belirlenecek” diye ekledi.
‘GEREKİRSE GÜÇ KULLANIRIZ’
Öte yandan, ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz’ün açıldığını duyurulmasının ardından memnuniyetini dile getirmişti. Ancak başkanlık uçağında gazetecilere yaptığı açıklamalarda dikkat çekici ifadeler kullandı.
Trump, bir anlaşmaya varılamaması durumunda ABD’nin İran’ın nükleer materyallerini gerekirse güç kullanarak geri alacağını söyledi. Ayrıca Hürmüz Boğazı’ndan geçişler için herhangi bir ücret uygulanmasını da reddetti.
‘YENİDEN BOMBA YAĞDIRIRIZ’
Pakistan’ın arabuluculuğunda sağlanan ve çarşamba günü sona erecek iki haftalık ateşkesin uzatılıp uzatılmayacağı sorusu üzerine Trump, saldırıların yeniden başlatılabileceğine dair olasılığı gündeme getirdi. “Belki de uzatmam ama abluka devam ederse, maalesef İran’a yeniden bomba yağdırırız” ifadelerini kullandı.
ABD BASINI MÜZAKERELERİN YENİ TURU İÇİN TARİH VERDİ
ABD basınından CNN International, müzakerelerin yeni bir turuna ilişkin dikkat çekici bir iddiada bulundu. Habere göre, ABD ile İran arasında yeni bir nükleer müzakere turunun pazartesi günü Islamabad’da yapılması planlanıyor.
Müzakerelere aşina İranlı kaynaklar, her iki taraftan müzakerecilerin pazar günü İslamabad’a ulaşmasının beklendiğini aktardı. CNN tarafından paylaşılan bu bilgi, henüz ABD ve İran hükümetleri tarafından doğrulanmadı. Ancak Trump, daha önce görüşmelerin hafta sonunda gerçekleşebileceğini belirtmişti.
Geçtiğimiz hafta sonu yapılan önceki müzakereler, saatler süren görüşmelere rağmen bir anlaşma sağlanamadan sona ermişti. Pakistan’ın arabuluculuğunda sağlanan iki haftalık ateşkesin ise önümüzdeki hafta başında sona ermesi bekleniyor.
NE OLMUŞTU?
ABD ve İsrail’in İran’a 28 Şubat’ta başlattığı saldırılar, İran’ın misillemeleri ile bazı bölge ülkelerine düzenlediği saldırılarla sürecin savaşa dönüşmesine neden oldu. ABD Başkanı Donald Trump, 8 Nisan’da saat 01.30 sularında ateşkesi kabul ettiklerini duyurmuştu.
Trump, Hürmüz Boğazı’nın açılması şartıyla iki haftalık ateşkesi kabul ettiklerini ve İran’dan 10 maddelik bir teklif aldıklarını ifade etti. İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi de, İran’ın savaştaki hedeflerine ulaştığını belirterek, nihai müzakerelerin İslamabad’da en geç 15 gün içinde sonuçlandırılması hedeflendiğini duyurdu.
Türkiye, Pakistan ve Mısır, ABD-İran arasındaki mesaj alışverişinin sürmesi ve bir sonuca ulaşması için yoğun çaba gösterdi. İran, Hürmüz Boğazı’nı ABD ve İsrail ile müttefikleriyle bağlantılı gemilerin geçişine kapatmıştı. ABD ise bu kararın ardından abluka uygulamaya başlamıştı; ancak İran, ateşkes süresinde Hürmüz’ün açık olacağını açıkladı.
