Afganistan’dan 2021’de ABD güçlerinin çekilmesinin ardından geride bırakılan askeri ekipmanın değeri yaklaşık 7 milyar dolar olarak tahmin ediliyor.
Pentagon raporlarında ve ABD Savunma Bakanlığı verilerinde yer alan bu tahmine göre, Afgan güvenlik güçleri için sağlanan ve sonrasında Taliban’ın kontrolüne geçen askeri araçlar, hava platformları, silahlar ve diğer teçhizat toplamda milyarlarca dolar ediyor. Bu ekipmanın çoğu yılda süren savaş ve eğitim sürecinde Afgan Ulusal Savunma ve Güvenlik Güçleri’ne (ANDSF) verilmişti.
GERİDE BIRAKILAN ASKERİ EKİPMAN NEYİ KAPSIYOR?
Pentagon raporuna göre Afganistan’daki bu milyarlarca dolarlık askeri teçhizat şunları içeriyor:
– Binek ve zırhlı kara araçları (binlerce Humvee ve MRAP tipi araç)
– Saldırı ve nakliye uçakları ile helikopterler (Örneğin Black Hawk ve Super Tucano gibi modeller)
– Ateşli silahlar, havadan karaya mühimmat ve iletişim cihazları
– Gece görüş ekipmanları ve gözetleme sistemleri
Bu ekipman, 2000’li yıllardan itibaren ABD’nin Afgan güvenlik güçlerine sağladığı eğitim ve donanım paketleri kapsamında Afgan ordusunun envanterine sokulmuştu. Afgan hükümetinin çöküşüyle birlikte, Amerikan destekli bu envanterin büyük bölümü Taliban’ın kontrolüne geçti.
TAHLİYE SÜRECİ VE ELE GEÇİRİLMESİ
2021’de ABD askerlerinin ve müttefik güçlerin Afganistan’dan çekilme sürecinin son aşamasında, Taliban’ın başkent Kabil’i hızla ele geçirmesiyle birlikte Amerikan yapımı birçok silah ve mühimmat Taliban’ın eline geçti. Pentagon raporları, özellikle Kabil’deki Hamid Karzai Uluslararası Havalimanı’nda bırakılan uçakların, kara araçlarının ve çeşitli silahların Taliban kontrolüne girdiğini kaydetti.
DEĞİŞEN POLİTİKA VE GERİ ALMA TALEPLERİ
Bu durum, ABD’de hem siyasi hem de askeri düzeyde tartışma konusu oldu. Bazı eski yetkililer ve siyasetçiler, bırakılan ekipmanın geri alınması veya yok edilmesi gerektiğini savunurken, Taliban yönetimi bu teçhizatın artık kendi kontrolünde olduğunu belirtti ve iade taleplerini reddetti.
ABD’nin Afganistan’dan çekilmesiyle geride kalan ve Taliban’ın eline geçen askeri ekipmanın değeri yaklaşık 7 milyar dolar civarında tahmin ediliyor. Pentagon’un değerlendirmesine göre bu durum, görev sürecinde verilen desteğin büyüklüğünü gözler önüne seriyor ve bölgedeki güvenlik denklemini önemli ölçüde etkiliyor.
