Geçtiğimiz ay İngiltere’nin Kent bölgesinde meydana gelen menenjit salgını, ülkede büyük bir endişeye yol açtı.
Ülkemizde, nisan ayında Kocaeli’nde bir ilkokulda rahatsızlanan 8 yaşındaki İrem Aslan, hastaneye kaldırıldıktan sonra menenjit nedeniyle hayatını kaybetmişti. Küçük kızın sınıfındaki 28 öğrenciye koruyucu tedavi uygulanmıştı. Bu trajik olayın ardından, mayıs ayında Kocaeli’nde 4 aylık Güven Tan bebek de menenjit yüzünden yaşamını yitirmişti. İstanbul’da da başka bir çocuk benzer şekilde hayatını kaybetmişti.
Aralık ayında, Sakarya’nın Akyazı ilçesinde 8 yaşındaki Tarık Ediz Özkanlı menenjit şüphesiyle tedavi için gittiği hastanede yaşamını yitirdi.
Son olarak, Zonguldak’ta menenjit ön tanısıyla ameliyat edilen 14 yaşındaki Çağla Savaş, bir haftadır yoğun bakım ünitesinde verdiği yaşam mücadelesini kaybetti.
HASTANEDEN DEFALARCA EVE GÖNDERİLDİ
Çağla Savaş, 4 Nisan’da ateş ve baş ağrısı gibi şikayetlerle Zonguldak Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi acil servisine getirildi.
Yapılan kan tahlilinin ardından Çağla’ya serum ve antibiyotik tedavisi uygulanarak taburcu edildi. Fakat ertesi gün, çocuklarının durumu daha da kötüleşen aile, Çağla’yı tekrar aynı hastanenin acil servisine götürdü ve benzer tedavi ile tekrar taburcu edildi.
Baş ağrıları artan ve ense sertliği oluşan Çağla, 6 Nisan’da uzman bir doktora muayene edildi. Savaş’a antibiyotik tedavisi verildi ve evine gönderildi. Ertesi gün durumu daha da kötüleşen Çağla, tekrar aynı hastaneye götürüldü ve tedaviye devam edilmesi gerektiği söylendi.
YAŞAM SAVAŞINI KAYBETTİ
8 Nisan’da bilinç kaybı, şiddetli baş ağrısı ve ateş gibi belirtilerle Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Hastanesi’ne kaldırılan Çağla Savaş, burada menenjit ön tanısıyla hastaneye alındı. 10 Nisan’da başındaki baskıyı azaltmak için beyin ameliyatına alınan Çağla, entübe edildi. Bir haftadır çocuk yoğun bakım servisinde süren tedavisi ne yazık ki sona erdi.
Çağla Savaş’ın menenjit nedeniyle yaşamını yitirmesi, ülke genelinde büyük bir korku yarattı. Türkiye’deki menenjit durumu, aşı oranları ve ebeveynlerin menenjit hakkında bilmesi gerekenler konusunda Acil Tıp Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Gültekin Akyol ile konuştuk.
1- TÜRKİYE’DE MENENJİT VAKALARINDA HERHANGİ BİR ARTIŞ VAR MI?
Kesin ve doğrulanmış ulusal veri olmadan “belirgin artış var” demek yanıltıcı olur. Ülkemizde menenjit vakaları yıl boyunca belirli dönemlerde artış göstermektedir: Kış ve ilkbahar dönemlerinde viral ve bakteriyel menenjitlerde, özellikle okullar, yurtlar ve askerî ortamlar gibi kalabalık alanlarda artış yaşanabilir.
Sosyal medya üzerinden bilgiye ulaşımın artmasıyla vakalarda bir artış olduğu düşüncesi oluşsa da, bu aslında dönemsel bir durumdur.
‘BELİRTİLER GRİP İLE KARIŞTIRILIYOR’
2- ÇAĞLA SAVAŞ MAALESEF HIZLI BİR TANI ALAMADI. MENENJİTİ TESPİT ETMEK ZOR MU? EN ‘KIRMIZI ALARM’ BELİRTİLER NELER?
Menenjit, acil tıpta en dikkat edilmesi gereken durumlardan biridir. Çünkü erken aşamada belirtiler çoğu zaman grip veya basit bir üst solunum yolu enfeksiyonu ile karışabiliyor. Bu durum hem aileleri hem de bazen ilk başvuruda bulunan hekimleri yanıltabilir.
Klasik olarak menenjitte ateş, ense sertliği ve bilinç değişikliği öne çıkan üç belirtidir. Ancak bu üç belirti her hastada aynı anda görülmeyebilir. Bu nedenle “üçü birden yoksa menenjit değildir” yaklaşımı yanlıştır.
Acil tıpta özellikle dikkat ettiğimiz bazı kırmızı alarm bulguları vardır. Şiddetli ve alışılmadık baş ağrısı, hastanın çenesini göğsüne değdirememesiyle kendini gösteren ense sertliği, ışığa bakamama yani fotofobi, fışkırır tarzda kusma, bilinç bulanıklığı veya hastanın normalden daha uyuklar halde olması önemli uyarı işaretleridir. Çocuk hastalarda buna ek olarak havale geçirme ve ciltte mor döküntülerin ortaya çıkması, meningokok enfeksiyonu açısından kritik bulgulardır.
Bebeklerde ise tablo daha farklı olabilir. Beslenme reddi, durdurulamayan ağlama, bıngıldakta kabarıklık, huzursuzluk veya aşırı uyku hali gibi daha non-spesifik belirtiler görülebilir.
