Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi tarafından yapılan açıklamada, Türkiye’nin 2025 yılında 475 Uluslararası Doğrudan Yatırım (UDY) projesi çekmesi bekleniyor. Bu projeler için toplamda 21,1 milyar dolarlık yatırım harcaması öngörülüyor ve yaklaşık 47 bin 251 kişilik yeni istihdam yaratılması hedefleniyor.
Rapor, çokuluslu şirketlerin kamuoyuna açıkladığı resmi yatırım duyurularını temel alarak Türkiye’nin UDY performansını derinlemesine incelemektedir. Yatırım kararlarının henüz duyuru aşamasında izlenebilmesini sağlayan bu proje odaklı yaklaşım, yatırımcı stratejileri ve bunların ekonomik etkilerine dair güçlü bir öngörü sunuyor.
Ödemeler dengesi istatistiklerindeki geleneksel sermaye akımı verilerine tamamlayıcı bir nitelik taşıyan bu yöntem, UDY projelerine dair detayları, lokasyon, sektör, faaliyet alanı, kaynak ülke, öngörülen sermaye harcaması ve istihdam gibi unsurları kapsamlı bir şekilde sunuyor.
Türkiye’nin yatırım ortamına dair geniş bir veri seti ve uluslararası standartlara uygun bir metodoloji ile hazırlanan rapor, yatırımcılar, politika yapıcılar ve araştırmacılar için önemli bir başvuru kaynağı oluşturuyor.
YATIRIMCI İLGİSİ YEŞİL, DİJİTAL VE TEKNOLOJİ YOĞUN ALANLARA YÖNELİYOR
Uluslararası yatırımcıların Türkiye’de gerçekleştirmek üzere 2025’te duyurusunu yaptığı 475 sıfırdan (greenfield) UDY projesi, sektörler genelinde güçlü bir çeşitlenme ve ölçek artışı sergiliyor. Proje sayısı açısından tarım-gıda, yazılım ve bilgi teknolojileri ile makine ve ekipman sektörleri öne çıkmaktadır.
Toplam yatırım tutarı bakımından ise iletişim, otomotiv, ulaştırma ve depolama, elektronik komponentler ve yenilenebilir enerji sektörleri dikkat çekiyor. Yatırımcı ilgisinin giderek daha fazla yeşil, dijital ve teknoloji odaklı alanlara yöneldiği gözlemleniyor.
İMALAT FAALİYETLERİ 8,44 MİLYAR DOLARLIK YATIRIM TUTARIYLA LİDERLİĞİNİ SÜRDÜRÜYOR
Projelerin faaliyet alanına göre dağılımına bakıldığında, yatırımların sanayi üretimi ve dijital altyapı etrafında yoğunlaştığı görülüyor. İmalat faaliyetleri, 262 proje ve 8,44 milyar dolarlık yatırım tutarıyla lider konumunu korumakta ve Türkiye’nin küresel bir üretim ve ihracat merkezi olma hedefini pekiştirmektedir.
Bilgi ve iletişim teknolojileri ile internet altyapısına yönelik yatırımlar, veri merkezi ve 5G projelerinin etkisiyle 6,74 milyar dolara ulaşarak önemli bir büyüme göstermektedir. Lojistik yatırımları, proje sayısındaki sınırlı gerilemeye rağmen sermaye harcamasındaki artışla dikkat çekerken, elektrik üretimi ve AR-GE yatırımlarındaki yükseliş, Türkiye’nin yeşil dönüşüm ve yenilik odaklı büyüme sürecine işaret etmektedir.
Kaynak ülke dağılımı, Türkiye’nin geniş bir yatırımcı tabanına sahip olduğunu göstermektedir. Avrupa ülkeleri proje sayısında öncü konumunu korurken, Kuzey Amerika ve Uzak Doğu Asya ülkelerinin katkılarıyla yatırımcı çeşitliliği artmaktadır.
Yatırım tutarı bakımından Amerika Birleşik Devletleri, Çin ve Almanya öne çıkarken, Lüksemburg, Hollanda ve Birleşik Krallık gibi finans merkezlerinin artan rolü dikkat çekmektedir. Körfez ülkeleri, özellikle Birleşik Arap Emirlikleri’nin veri merkezi yatırımlarına yönelik ilgisi, Türkiye’nin dijital altyapı alanındaki konumunu daha da güçlendirmektedir.
Genel bir değerlendirme yapıldığında, 2025 yılı verileri Türkiye’nin sadece bir üretim üssü değil, aynı zamanda dijital altyapı, yüksek teknoloji ve hizmetler alanında entegre bir yatırım platformu haline geldiğini göstermektedir. Farklı sektörlerdeki bu çeşitlilik, Türkiye’nin küresel yatırımcılar nezdindeki cazibesinin ve dayanıklılığının arttığını ortaya koymaktadır.
BİRLEŞME VE SATIN ALMA DUYURULARI GEÇEN YILA GÖRE YÜZDE 33 ARTTI
Rapor, sıfırdan (greenfield) UDY projelerinin yanı sıra uluslararası yatırımcılar tarafından gerçekleştirilen birleşme ve satın alma işlemlerini de kapsayarak Türkiye’nin yatırım görünümünü bütüncül bir çerçevede sunuyor.
Birleşme ve satın alma duyurularının 2025’te yüzde 33 artışla 124’e ulaştığı, işlem hacminin ise 6,7 milyar dolara yükseldiği belirtiliyor. Bu işlemlerin yazılım ve bilgi teknolojileri başta olmak üzere iş hizmetleri ve finans sektörlerine yoğunlaştığı ifade edilmektedir.
Birleşme ve satın alma yatırımlarındaki kaynak ülke dağılımında ABD, Birleşik Krallık ve Almanya öne çıkarken, Körfez ülkelerinin dijital sektörlere yönelik artan ilgisi dikkat çekmektedir.
“TÜRKİYE, ULUSLARARASI YATIRIMCILAR İÇİN ÖNDE GELEN CAZİBE MERKEZLERİNDEN BİRİ OLMAYA DEVAM EDİYOR”
Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi Başkanı Ahmet Burak Dağlıoğlu, rapora ilişkin değerlendirmesinde, Türkiye’nin güçlü üretim altyapısı, stratejik konumu ve küresel değer zincirleriyle bütünleşmiş yapısıyla uluslararası yatırımcılar için önemli bir cazibe merkezi olmaya devam ettiğini vurguladı. Dağlıoğlu, “Son dönemde ülkemize yönelen yatırım ilgisi bu konumumuzu daha da pekiştiriyor. Ancak bu yatırımları çekmenin yanı sıra doğru şekilde ölçmek ve etkilerini analiz etmek de büyük önem taşıyor.” dedi.
Küresel ölçekte bu değerlendirmenin, ödemeler dengesi istatistiklerine dayalı sermaye odaklı yaklaşım ve yatırımcıların duyurduğu projeleri esas alan proje odaklı yaklaşım olmak üzere iki temel yöntemle yapıldığını belirten Dağlıoğlu, şunları ifade etti:
“Geçtiğimiz yıl ilkini yayımladığımız Türkiye UDY Projeleri Raporu ile yatırım dinamiklerini proje bazlı olarak analiz etmeye başlamıştık. Bu yıl yayımladığımız bu ikinci raporla birlikte, çalışmamızın kapsamını ve analitik düzeyini daha da ileri taşıyoruz. Geleneksel UDY akım verilerinin ötesine geçen bu yaklaşım, yatırım eğilimlerini, sektörel dönüşümü ve yatırımların potansiyel etkilerini ileriye dönük bir perspektifle ortaya koyuyor. Sıfırdan yatırımlar ile birleşme ve satın alma işlemlerini birlikte ele alan bu çalışma, Türkiye’nin yatırım görünümünü bütüncül bir çerçevede değerlendirerek alandaki önemli bir boşluğu dolduruyor.”
